banner307

banner319

01.11.2022, 15:29

Hayatını bir vehme kurban edenler için

Dünyada bir tek temiz insan kalmadığına inanmaya başlıyordum. Kalabalık caddelerden akıp giden insan kafileleri bana, haydut sürüleri gibi görünüyordu…”

Bu iki cümleyi kuran düşüncenin sahibi, Cumhuriyet tarihinin en güçlü yazarlarından Reşat Nuri Güntekin

Vehim sözcüğünü de hayatî değeriyle yerinde kullanan yazar, yaşadığı büyük hayal kırıklığını Damga romanında “hayatımı bir vehme kurban etmişim” diye ifade eder.

Vehim, basit anlamıyla “kuruntu” demek.

Önyargı” ile karıştırmayalım. Bir kimseyle ilgili veya belirli bir olaya, duruma ya da görmeye dayalı önceden edinilmiş olumlu ya da olumsuz kanıya önyargı diyoruz.

Toplum hayatındaki yerini de, “bireyde öteki bireylere, toplumsal kümelere karşı sevgi ya da düşmanlık duygusu uyanmasına yol açan, koşullanmış bir duygusal tutumu yansıtan sığ inanç” diye tanımlayabiliriz.

 

Bu girişi didaktik, öğretme amacına yönelik yapmadım, inanın.

İlk cümleyi tekrar okuyun lütfen.

Bu sözler, çevremizdeki insanlardan sıkça duyduklarımızın edebiyat ürünü olarak anlatımı…

Bir bakıma “herkes kötü, ben iyiyim” vehmine kapılan insanın duygu ve düşüncesinin ifadesi…

Osmanlı döneminin son yıllarını, İkinci Meşrutiyet’in ilanından hemen sonraki yaşamı anlatan romanın en ilginç yanı insan karakterinin bir olaya, bir duruma göre hemen değişmediğinin kanıtıdır.

SEVMEDİĞİNİZ İNSANA DÖNÜŞMEYİN!

Amacımın ders vermek, bireysel ve toplumsal hayata yargı paylaştırmak olmadığını tekrar belirteyim.

Kimse başkasının kaderini yaşamaz. Duygu, düşünce, söz ve davranışlarınız bireyler karşısında ve toplum içinde nasıl muamele göreceğinizi belirler.

Ben buyum, beni böyle kabul eden eder” düşüncesindekiler asla beğenmediği bir dünyada huzur bulamaz.

Çünkü değişmek istemediğini beyan ederek, sürekli değişen dünyaya kafa tutmaktadır.

Basit bir muhalefet değil, ebediyen sürecek bir çatışmanın itirafıdır bu sözler.

İşte hayatını bir vehme kurban edenler de, zihninde taşıdığı hazır kalıp düşüncelerle başkasını yargılayanlar da bunlardır.

Pekiyi olaylar ve olgulara aynı duygularla yaklaşıp aynı yorumları yapanlar yaşamı boyunca hayatını vehimlere feda etmiş olmaz mı?

Siz ne başkasının sandığı gibisiniz ne de başkasının sizi sandığı kişisiniz.

Olaylara ve insanlara bakarken, bakış açınızı değiştirin; o zaman hayal bile edemeyeceğiniz kadar hayatınızın akışı değişecek. İnanın!

İçinizde yaşattıklarınızı değiştirmedikçe dış dünyanızda değişmesini istediğiniz her şeye kalım hakkı tanımış olursunuz. Her vehme, her önyargıya açıksınızdır.

Siyaset ve sosyal hayattaki karşılıkları da öyle…

Politikacı, ezberlerini aynı sözcüklerle tekrar ederek sevildiği vehmine kapılıyor.

Esnaf, ürününün kusurlarını süslü sözlerle gizlemeye çalışarak kazandığını sanıyor.

Bilim insanı, başkasına ait fikirleri yeni ifadelerle aktararak dünyaya yeni bir şey söylediğini düşünüyor.

Hizmet sektöründe çalışanlar, insanları sevmediği halde hizmeti kutsal görev olarak üstlendiğini imâ edip kandırdığını düşünürken kendini aldatıyor.

Aileler, birbirine yalan söyleyerek sevgi çemberi oluşturdukları hayaline inanıyor.

Bu örnekleri siz de çoğaltabilirsiniz.

Sonuç olarak; kendi düşüncenizi, başkasının hayatından ayırın. Kendi sesinizin yerine başkasının sesiyle konuşmayın.

İçinizdeki hiçbir duygu gerçek dünyaya ait değil, emin olun değil!

Nasıl hissediyor, nasıl inanıyor ve nasıl yapıyorsanız işte bu tam sizin gerçeğiniz. Başkalarının gerçeği başkasına ait ve öyle kalacak.

İnsanlığın uzun tarihi boyunca da bu böyleydi.

Sonunu yazımın başına bağlıyorum…

Yazar Reşat Nuri'nin, Damga romanının kapanış sözüne gelelim. Tutkulu genç, sevdiği kadının iffetini korumak için kendini hırsız gibi gösterir. Kadınla karşılaştığında evlenmek istediğini söyler. Sevdiği kadından “aman, amma da büyüttün bu macerayı şekerim” yanıtını alan genç yaşadığı derin hayal kırıklığını, “hayatımı bir vehme kurban etmişim” sözüyle dile getirir.

Roman bu ya… Yazarın zihnindekiler olmadan roman kahramanları olmaz. Hisleri ve sözleri de…

İşte onlardan birinde “Şimdiye kadar sevdiğim, hürmet ettiğim insanların, benim için öldüğünü anlıyordum” diye yakınıyor.

Bu sözü içselleştirip kim bilir kaç kişi “benim için de öyle” demiştir.

Öyle değil işte, öyle değil!

Büyük yanılgı!

Hayatını vehimlere kurban edenlerin sözü.

Yorumlar (0)
Günün Anketi Tümü
Hangi ittifak size daha çok güven veriyor?
Hangi ittifak size daha çok güven veriyor?
Namaz Vakti 06 Şubat 2023
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 22 54
2. Fenerbahçe 21 45
3. Başakşehir 21 40
4. Beşiktaş 21 39
5. A.Demirspor 21 38
6. Trabzonspor 22 38
7. Kayserispor 21 32
8. Konyaspor 21 27
9. Karagümrük 21 26
10. Gaziantep FK 22 25
11. Alanyaspor 22 25
12. Sivasspor 22 24
13. Antalyaspor 21 24
14. Hatayspor 21 23
15. Ankaragücü 21 22
16. Kasımpaşa 22 22
17. Giresunspor 21 21
18. İstanbulspor 22 21
19. Ümraniye 21 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 22 42
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Pendikspor 22 37
5. Rizespor 21 37
6. Keçiörengücü 22 37
7. Sakaryaspor 22 37
8. Bandırmaspor 21 34
9. Boluspor 22 34
10. Manisa FK 21 30
11. Göztepe 22 30
12. Adanaspor 22 25
13. Tuzlaspor 22 22
14. Altay 22 19
15. Erzurumspor 22 18
16. Altınordu 21 17
17. Gençlerbirliği 22 16
18. Denizlispor 22 16
19. Yeni Malatyaspor 22 17
Takımlar O P
1. Arsenal 20 50
2. M.City 21 45
3. M. United 21 42
4. Newcastle 21 40
5. Tottenham 22 39
6. Brighton 20 34
7. Brentford 21 33
8. Fulham 22 32
9. Chelsea 21 30
10. Liverpool 20 29
11. Aston Villa 21 28
12. Crystal Palace 21 24
13. Nottingham Forest 21 24
14. Leicester City 21 21
15. Wolves 21 20
16. West Ham United 21 19
17. Leeds United 20 18
18. Everton 21 18
19. Bournemouth 21 17
20. Southampton 21 15
Takımlar O P
1. Barcelona 20 53
2. Real Madrid 20 45
3. Real Sociedad 20 39
4. Atletico Madrid 20 35
5. Villarreal 20 31
6. Real Betis 20 31
7. Athletic Bilbao 20 29
8. Rayo Vallecano 19 29
9. Osasuna 20 29
10. Mallorca 20 28
11. Girona 20 24
12. Celta Vigo 20 23
13. Real Valladolid 20 23
14. Almeria 19 22
15. Espanyol 20 21
16. Sevilla 20 21
17. Valencia 20 20
18. Cadiz 20 19
19. Getafe 20 18
20. Elche 20 9
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@