8. Bölüm
BATI ASYADA BİRİNCİ PERDE (2)
- İRANA YÖNELİK BÜYÜK BİR SALDIRI BEKLENTİSİ
- İRAN'A BÜYÜK BİR MÜDEHALE NELERE YOL AÇABİLİR?
-
İran'a yönelik muhtemel büyük saldırı beklentisine dönersek, sonuçlarından biri de İran ve Türkiye yakınlaşması ihtimallerinin zayıflatılmasıdır. Böyle bir yakınlaşma ihtimalinin önümüzdeki süreç için yok edilmesi aynı zamanda Asya'da ve Dünya'daki tüm güçlü ülkelerin işine gelebilecek ayrı bir konudur. Bu konuyu başka bir yazıda ele almaktadır yarar var.
İran'a büyük bir saldırının nelere yol açabileceğini ele alalım:
Öncelikle ve ne yazık ki İran'a yapılacak büyük bir saldırının hemen öncesinde Ukrayna veya Doğu Avrupa'daki felaket denilebilecek bir gelişmenin yaşanmasının ihtimal dahilinde olduğunu düşünmeliyiz. Bu konu üzerinde "11 Eylül Saldırısı" ve devamında gelen Irak müdahalesini anımsayarak düşünmekte yarar var.
İran'ın büyük bir saldırı ile felç edilebilmesinin mümkün olabileceği, İran savunma sistemlerinin önceki saldırılarda test edilmesiyle anlaşılmıştır. Batının bu tür bir hava saldırısı girişimini, uzak olmayan bir tarihte İran'ın nükleer güçlenmesini tamamlanmasından önce yapmasına, artık yüksek ihtimal olarak bakılmaktadır.
İran'a büyük saldırı akıllara bu ülkenin karşı saldırı gücünün yok edilmesi fikrini öncelikle akla getirse de bu gelişmenin en önemli etkileri komşu ülkelere ve doğrudan Ortadoğu siyasetinin geleceği üzerine olacaktır.
Batılı ülkeler ve İsrail, bu muhtemel saldırı sonucu zayıflayacak İran'ın içinde, ayrılıkçı etnik hareketlerin başlayacağını ve bundan sonuç alabileceklerini umsa da İran vatandaşlarının ekseriyetinin bir dış saldırı karşısında birlik oluşturması kuvvetle muhtemeldir. İçten bölünmeyen bir İran'ın işgali ise zaten mümkün değildir.
Türkiye de büyük ihtimalle İran'daki ayrılıkçı hareketlere destek vermek istemeyecek ve böyle bir gelişmenin kendi güvenliği açısından da uygun olmadığını düşünecektir. Türkiye'de İran'ın sorunlarını kendi içinde çözmesi gerektiği görüşünün hakim olması şimdiden öngörülebilir.
Bununla beraber etkisizleştirilmiş bir İran'ın yaratacağı boşluk Ortadoğu coğrafyasında ve diğer komşularında çeşitli önemli ve bölge için büyük gelişmelere yol açabilecektir.
Söz konusu muhtemel müdahale sonrası parasal kaynaklar zayıflayacağından Ortadoğu'da İran ve İran'a bağlı örgütlerin faaliyet ve varlıkları neredeyse tamamen etkisizleştirilmiş olacaktır.
Örneğin Kuzey Irak'ın İran tehditinden uzak ve İran tarafından desteklenemeyen bir Irak yönetimi varlığında ilk reaksiyon olarak bağımsızlığını ilan etmesi yüksek olasılıktır.
Bu öngörü gerçekleşebilme şansına sahip bir olasılıktır. Ancak ilerleyen süreçte bu öngörü gerçekleşse de bu durumun sürdürülebilirliği konusunda çok önemli engeller ve soru işaretleri vardır.
Bu tahminler gerçekleşirse ki büyük olasılıkla gerçekleşecektir. İran bu coğrafyadaki etkinliğini en az 15-20 yıl askıda tutmak zorunda kalacaktır.
İşte bugün, ABD desteğinde, İsrail ve bazı ayrılıkçı grupların hangi şartlara hazırlanmakta olduğu iyi görülmelidir.
Dönem öyle bir dönemdir ki ne ABD yönetimleri, ne küresel ekonomik istikrar, ne AB ülkeleri ve ne de diğer süper güç adayları için geleceğin konularına net ve pozitif bir manzara çizilememektedir.
